De kroniek van ons denken is niet zo Europees als wij ons graag zouden herinneren. Het wordt maar weinig vermeldt, maar zonder de bemiddeling van de Arabieren, zou onze geschiedenis der ideeën er heel anders uitzien.
We hebben het maar zelden over wat ons voedsel over ons zegt. Zodoende een kijkje bij de hedendaagse filosofie over eten. Door Sharon Hagenbeek
Deze tekst is ter eren van de Dag van de Arbeid verschenen in de Filosofiescheurkalender 2016 op 1 mei. ‘De waarheid van het zelfstandig bewustzijn is derhalve het knechtse bewustzijn.’ – Georg Wilhelm Friedrich Hegel in Fenomenologie van de Geest (1807) Toen Georg Wilhelm Friedrich Hegel (1770-1831) in zijn Fenomenologie van de Geest (1807) onze […]
Wereldburgerschap en globalisering zijn woorden die vaak als vergelijkbare termen gebruikt worden, alhoewel er een cruciaal verschil is dat ons wijst op de problemen van internationale eenwording.
Ideeën over hoe de wereld te verbeteren door de mensheid te verenigen, zijn van alle tijden. De grote filosofen hebben het daarbij vrijwel niet over de (praktische) grenzen van hun ideeën, ze denken namelijk na over wat grenzen overbodig maakt. “Er bestaat namelijk niemand die zo’n naargeestige, onbuigzame voorstander van een moreel hoogstaand leven is […]
Deze tekst is verschenen in de Filosofiescheurkalender 2016 op 17 april. ‘De concrete uitwerking van de vraag naar de zin van het zijn is het oogmerk van de volgende verhandeling. De interpretatie van de tijd als mogelijke horizon van welk zijnsverstaan ook is het voorlopige doel ervan.’ – Martin Heidegger in Zijn en Tijd (1927) Het magnum […]
Ethisch egoïsme en het Utilisme zijn elkaars tegenovergestelde uitersten, maar tegelijkertijd ontmoeten ze elkaar op de grens. Beide filosofieën beschouwen geluk als leidinggevend. Op een haast berekenende manier bepaalt de hoeveelheid geluk keuzes in het handelen. “De wereld zou veel beter zijn als men sociale veranderingen teweeg kon brengen louter door een logisch consistent moreel […]
Deze tekst is geschreven voor en verschenen op www.zinweb.nl op 29 maart 2016. “De taak van universele pragmatiek, is de identificatie en reconstructie van universele condities van mogelijke wederzijds begrip.” – Jürgen Habermas in On the Pragmatics of Communication, 1998. Hoewel vandaag de dag de meesten van ons wel voor meningsvrijheid zijn, deinzen we toch meestal […]
Deze tekst is verschenen in de Filosofiescheurkalender 2016 0p 26 maart. ‘Alles stroom en niets beklijft.’ (Panta rhei kai ouden menei) – Heraclitus in Over de natuur Heraclitus (ca. 500 v.Chr.) werd door veel van de grondleggers van de Griekse filosofie gezien als de meest raadselachtige en diepzinnige, en kreeg van hen daarom de bijnaam ‘de […]
Deze tekst is geschreven voor en verschenen op www.zinweb.nl op 24 maart 2016. “Fragt aber gehört” – Immanuel Kant in Beantwortung der Frage: Was ist Aufklärung? (1784) Van de eerste filosofen, tot aan de denkers van nu; als ze over de vrijheid van meningsuiting hebben gedacht, dan was dat als onderdeel van uiteenzettingen over staatsvorming […]