Er zijn veel manieren waarop je een land kunt ontdekken. Een goede reisgids is onmisbaar voor een eerste verkenning, maar om echt tot het hart van de cultuur te komen is meer nodig. Veel landen zijn bovendien heel divers. Dubai lijkt zelfs volledig in tweeën te zijn gedeeld: aan de ene kant bestaat het land uit een absurde bouw van grote steden en aan de andere kant is het een grote zandbak. De stedelijke kant lijkt internationale anonimiteit te bieden en zorgt ervoor dat je geheel onwetend kunt blijven over wat Dubai tot Dubai maakt. Zo is de officiële staatsinrichting Islamitisch, terwijl je er volledig Westers kunt leven: je drinkt een cocktail terwijl je vanuit de verte de vage klanken van een moskee hoort. En na een paar dagen valt het je in de Mall ook niet meer op dat sommige mensen traditionele kledingdracht dragen. De woestijn lijkt nog minder bloot te leggen. En masse vertrekken de toeristen uit de gigantische superluxe hotels de woestijn in om Dubai te ontdekken door middel van een kamelenrit, dunebashing of sandboarden. Aangekomen op een kameel kijk je om je heen, maar wat zie je dan? Hier heb je geen groene natuur, enkel uitgebreide zandvlaktes – je ziet zand, heel veel zand en niets anders dan zand. Wat er al aan geschiedenis was, is al lang weer vergaan, zo lijkt. Het is dan ook makkelijk om te concluderen dat deze kant van Dubai niets betekent en dat je naar het bebouwde gedeelte moet kijken voor de Dubaiaanse cultuur. Ik wist ook niet wat ik ermee aan moest, totdat ik de gedichten van een lokale Indiase dichteres en debutante, Geeta Chhabra, tegenkwam. In haar An Indian Ode To The Emirates, allerlei gedichten over de Burj Khalifa (het hoogste gebouw ter wereld) en andere stedelijke gezichten van Dubai, maar ook over het alomvattende zand. Chhabra weet haarfijn de vinger op de gevoelige plek te leggen; ik kijk naar de woestijn en zie een keiharde lege natuur waarin niet te overleven is, waar geen groen blaadje te ontdekken is. Men weet hier echter precies nog hoe je moet volharden in lastige omstandigheden, die kennis is verweven in de cultuur. Zo gaat men hier niet alleen maar gesluierd vanwege (oubollige) religieuze redenen. Iedere expat die een echte zandstorm heeft meegemaakt, weet dat maar al te goed. Een meter voor je uit zie je al niets meer en het zand komt overal. Misschien nog wel het belangrijkst: al dat zand is funest voor je haar. En nu het ook hier winter is, is het weer zover. In Nederland valt er sneeuw uit de hemel, in Dubai komt het verraderlijke zand van alle kanten. En het enige wat je dan denkt is: had ik ook maar een sluier.
Deze column is geschreven voor en verschenen in de Boekenkrant van februari, zie: www.boekenkrant.com.