Om intertekstualiteit in enge zin te extrapoleren of te vergroten om tot meer betekenismogelijkheden te komen is makkelijk. Maaike Meijer geeft dit al aan bij haar omschrijving van intertekstualiteit. Dan verschuif je naar ruimere zin. (zie Intertekstualiteit). Ik wil Turn of the Screw van Henry James hier intertekstueel belichten. Zo wordt in verband met dit verhaal vaak Jane Eyre van Charlotte Brontë gebracht. Dit verhaal heeft ook bovennatuurlijke aspecten erin zitten. Zoals de verschijning van de geest van Mr. Reed in de rode kamer. In de 19e eeuw was het bovennatuurlijke tenminste een veel beschreven iets.

Maar er is meer te vinden dan alleen deze vergelijking. The Society for Psychical Research is een verlengde, een vervolg van de Cambridge Ghost Club waarvan Henry James zijn broer en vader lid zijn. Het is gevestigd in 1851 op Trinity College, op Cambridge University – daar is in het verhaal het personage Douglas in de proloog student. Dit is intertekstualiteit in enge zin. Douglas maakt deel uit van het kader verhaal. Dit verhaal is gebruikt om de point-of-view te verschuiven naar die van de governess. Het ingekaderde verhaal kan dan gezien worden als meer haar psychologische belevenis, dan een realistische weergave. Dit aspect wijs naar wat het was waar The Society for Psychical Research zich mee bezig hield. De Britse Society for Psychical Research werd in 1882 opgericht. Het doel van deze vereniging was om op wetenschappelijke en onpartijdige wijze onderzoek te doen naar paranormale gebeurtenissen en verschijnselen. Deze society werd voorstelt door W.F. Barrett of Dublin. Henry Sidgwick werd de eerste president (een hopelijk hier niet onbekende naam), Frederic William Henry Myers en Edmund Gurney. De broer en vader van Henry James zijn lid geweest, maar Henry James heeft niet alleen via hen de invloeden van dit gezelschap meegekregen. Al in 1878 bezocht James Trinity. Toen ontmoette hij Arthur Benson, de zoon van de Aartsbisschop van Canterbury. Met leden van het gezelschap en Benson bouwde hij een hechte vriendschap op. Binnen die vriendschap kreeg hun onderzoek in de psychologie de ruimte. Het is echter niet alleen dit indirect contact met het gezelschap. Voor bewezen diensten kreeg Henry James de proceedings. Hij heeft veel van hun werk met zekerheid gelezen. Deze beïnvloeding laat zich niet meten, maar is ook niet onkenbaar.

Met Benson is wel wat aparts aan de hand. In de preface ontdoet James zich van verantwoordelijkheid voor bovennatuurlijke inhoud. Zoals Amy al aangaf. In deze preface zou ook een hint verborgen moeten zitten, welke later expliciet in een verontschuldigingsbrief naar de zoon van Benson is gestuurd, toen de Amerikaanse versie van het boek uitkwam. Douglas is Edward White Benson. Deze was de oprichter van de eerdere Ghost Society. In eerdere spookverhalen van Henry James wordt ook gebruik gemaakt van het kader verhaal. Opvallend is wel dat Douglas voor het vertrouwen in de governess zorgt. Dit realiteitskader geeft ruimte voor het psychische paranormale.

Share