[Dit artikel is oorspronkelijk geschreven voor www.kunstwerkkopen.nl]

Recentelijk was er veel commotie rond het werk van Ellen Vroegh. Het zou dusdanig aanstotend geven voor bepaalde minderheden dat de gemeente Ellen verzocht haar werk te verwijderen. Hierdoor was zij behoorlijk ontzet. Dat was reden genoeg voor een interview

‘Twee van mijn schilderijen, Danseuses exotiques en Pianowoman werden door enkele mensen als aanstootgevend ervaren. Het daarop volgende verzoek van de gemeente maakte mij nogal boos. Ik heb de pers ingelicht over deze vorm van censuur van een kleine (religieuze minderheid) waar de Gemeente Huizen direct voor gezwicht is.’
‘Ook werd ik er door de Gemeente Huizen van beschuldigd dat ik met opzet naar de pers ben gestapt om gratis publiciteit te krijgen voor mijn werk. Ze keerden de zaken mooi om. De zwarte piet probeerden ze bij mij neer te leggen om de aandacht af te leiden van de eigen zwakheid en het onvermogen om naar moderne Westerse maatstaven te handelen.’
‘Er is met spoed een raadsvergadering bijeengeroepen door de partij Leefbaar Huizen waarin het na eindeloos debatteren duidelijk werd dat de schilderijen niet op hun oude plek bij de balie teruggehangen zouden worden. Ik heb achtereenvolgens de omstreden schilderijen weggehaald en een korte tijd later ook de rest van mijn schilderijen.’

Uit de vele reacties die zij daarna heeft ontvangen bleek duidelijk dat er veel steun was voor haar positie. Onbedoeld was zij terecht gekomen in het debat over vrijheid van meningsuiting versus de bescherming van minderheden. Dat het haar daar niet om te doen is, blijkt wel uit haar spreken over haar werk.

‘Ik ben begonnen met schilderen omdat ik me sterk aangetrokken voelde tot de grotschilderingen van o.a. Lascaux en de Chauvet-grot in Frankrijk. Ik heb daar over gelezen en documentaires gezien en was zeer geraakt door de schoonheid ervan. Ik ben begonnen met het maken van enkele pastels geïnspireerd op voornoemde grottekeningen en heb deze later uitgebreid met fresco’s op gips. Daaruit voortvloeiend zijn een aantal schilderijen ontstaan die hieraan qua kleurstelling verwant zijn. Een moderne versie van de grotschilderingen is bijvoorbeeld La Naissance, symbolisch bedoelt voor schepping, leven en dood, evenals Au-Delà de la Porte, dat staat voor het hiernamaals en ook aan de andere zijde betekent. Daarna volgde Animaux touchants met veel primaire kleuren erin. Vaak keer ik ook weer terug naar het begin en dan put ik daar weer nieuwe inspiratie uit.’

Belangrijke elementen in haar werk zijn voor haar schoonheid, kracht en expressiviteit. De thema’s van haar werk zijn: muziek, dieren, de natuur of mensen. ‘Het is voornamelijk een uiting van mijn belevingswereld en het spelen met vorm en kleur. Ik hoef niet zo nodig een boodschap uit te dragen, maar ik wil wel kunnen maken wat me boeit en wat ik mooi vind.’

‘Dit is de eerste keer dat ik op zo een persoonlijke manier geconfronteerd ben met een dergelijke beperking van vrije menings- en kunstuiting. Maar dit onderwerp heeft de laatste tijd nogal wat voeten in de aarde. Ook merk ik dat mensen de behoefte voelen om je in een bepaald hokje te willen stoppen. Je maakt dit of dat, maar niet allebei. Dat schijnt voor sommigen verwarrend te zijn. Men wil een duidelijk herkenbare lijn zien. Echter zo zouden andere zaken die je ook inspireren niet aan bod kunnen komen.’

‘En dit alles terwijl het gewoon zo fantastisch is om van iets gewoons iets bijzonders te maken en de mogelijkheid te vinden om te uitdrukken wat niet gezegd kan of mag worden. Mijn schilderijen weerspiegelen wat er in me leeft. Ik volg graag mijn gevoel en stemming. Omdat die niet altijd hetzelfde zijn, is er nogal wat diversiteit in thematiek en kleurgebruik te vinden in mijn werk. Daarom hou ik er ook niet van om telkens met hetzelfde bezig te zijn. En het nastreven van thematiek en samenhang om een herkenbare handtekening te hebben, ligt me ook niet zo. Diversiteit is juist mijn kenmerk. Ik hou van de vrijheid om datgene te maken wat er bij me opkomt. Dat vind ik juist een uitdaging en het interesseert me niet om een serie te maken omwille van de serie, waarbij ik natuurlijk niet uitsluit dat dit wel het geval kan zijn als het toevallig bij het thema hoort omdat het thema daarom vraagt.’

‘Ik blijf datgene maken wat me boeit en wat ik mooi vind. Deze belachelijke beperking van vrije kunstuiting heeft me wel geraakt en het zou best kunnen dat het als een thema in mijn werk terug gaat komen.’

Voor het komende jaar is zij van plan om ‘gewoon door te gaan met wat ik al deed’. ‘Ik ben niet bepaald het type dat zich aanpast aan de wensen van de kleine minderheid of zelfs de meerderheid. Mensen die dit soort onschuldige kunst al als aanstootgevend of schokkend ervaren, horen niet in ons van oudsher tolerante land thuis. Ook inwoners van Nederland met een streng christelijke achtergrond moeten dan maar een zonnebrilletje opzetten. Want de meerderheid van onze bevolking wil toch liever niet terug naar de tijd dat je op de dag des Heren van je fiets werd getrokken en je zwarte kousjes aan moest trekken.’

[Dit interview is oorspronkelijk gepubliceerd op www.kunstwerkkopen.nl]